Οι ταινίες της βδομάδας (TRAILER)

Κινηματογραφική εβδομάδα με Πέδρο Αλμοδόβαρ και Τζιμ Σέρινταν, αλλά και καλές ελληνικές ταινίες στη διανομή. Σε ό,τι αφορά τις επανεκδόσεις και τις ξεχωριστές προβολές, όπως κάθε αρχές Ιούνη ξεκινά το χάος!

Εκτός από τον καθιερωμένο προγραμματισμό επανεκδόσεων, κάθε κινηματογράφος αγοράζει τα δικαιώματα μιας ταινίας για λίγες προβολές και μπορεί να βγαίνουν και 10-15 επανεκδόσεις την εβδομάδα για περιορισμένο χρόνο.

Μέσα σε όλα τούτα δεν πρέπει να ξεχνάμε τις κινηματογραφικές λέσχες και τον σπουδαίο αγώνα που δίνουν και τα καλοκαίρια σε πιο μικρή κλίμακα υπάρχουν πολλές προγραμματισμένες προβολές στα δημοτικά σινεμά! Σε κάθε περίπτωση οι επανεκδόσεις έχουν κριθεί στον καιρό τους και ο «Ριζοσπάστης» έχει πολύ πλούσιο αρχείο για να πάρετε μια γεύση!

Η διανομή αυτής της εβδομάδας μάς δίνει την αφορμή να μιλήσουμε συνοπτικά για το πόσο μας λείπουν οι ταινίες μικρού μήκους στη διανομή και πόσο σημαντικό ήταν για σκηνοθέτες και θεατές όταν πριν από την καθιερωμένη προβολή προβαλλόταν μια ταινία μικρού μήκους! Πολύ συχνά σπουδαίοι σκηνοθέτες ξαναγυρνούν στη μικρού μήκους για να εκφράσουν κάτι σε πιο σύντομο χρόνο, όπως για παράδειγμα ο Πέδρο Αλμοδόβαρ πριν λίγα χρόνια. Επίσης, είναι πολύ σπουδαίο να κάνουν την πρώτη τους μεγάλου μήκους ταινία οι γνώριμοί μας μικρομηκάδες. Τούτη είναι η περίπτωση της Αμέρισσας Μπάστα, που μετά από εφτά μικρού μήκους αν δεν κάνουμε λάθος, παρουσιάζει τις «Μικρές Ανάσες».

Μικρές Ανάσες / Life In A Beat / Αμέρισσας Μπάστα / 2025 / 92 λεπτά

Η Λένα είναι είκοσι χρονών και ζει με την οικογένειά της σε μια γειτονιά της Αθήνας. Δουλεύει σε ένα τοπικό σούπερ μάρκετ και τα βγάζει δύσκολα πέρα μέσα σε ένα σπίτι γεμάτο ένταση, όπου η καθημερινότητα μοιάζει συχνά ασφυκτική. Το μόνο που θέλει είναι να φύγει και να ξεκινήσει τη δική της ζωή…

Σε αντιδιαστολή με τον ελληνικό τίτλο της, η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία της Αμέρισσας Μπάστα είναι μεγάλη ανάσα! Η Μπάστα είναι παλιά μας γνώριμη από το Φεστιβάλ Μικρού Μήκους της Δράμας. Όλη της η μέχρι τώρα πορεία είναι σταθερά προσανατολισμένη στον κοινωνικό κινηματογράφο και δεν αποτελεί έκπληξη που και η μεγάλου μήκους ταινία της ανήκει εκεί. Ξεκινώντας, να πούμε ότι το σενάριό της είναι ολοκληρωμένο, με δομημένους χαρακτήρες που τους γνωρίζουμε και μέσα από τις αντιφάσεις τους, πραγματικά σύγχρονο τόσο στις θεματικές που την απασχολούν όσο και στους διαλόγους. Οι μικρές ανάσες της Λένας είναι οι δικές μας μικρές ανάσες. Μιλάει για ένα κορίτσι της εργατικής τάξης που παλεύει να σταθεί όρθια και να ανεξαρτητοποιηθεί και από την οικογένειά της μέσα σε πολύ δύσκολες συνθήκες. Αυτές οι συνθήκες δεν είναι άλλες από την εργασιακή επισφάλεια και το μεροκάματο που δεν φτάνει, το στεγαστικό πρόβλημα και την ενεργειακή κρίση, την υποβάθμιση της Υγείας, συνθήκες δηλαδή που αντιμετωπίζουν όλοι οι σύγχρονοι εργαζόμενοι στη χώρα μας. Η Μπάστα καταφέρνει όλα αυτά να τα περάσει μέσα από μια προσωπική ιστορία, που δεν θιγεί μόνο αυτά αλλά και τη διάλυση των σχέσεων, οικογενειακών και διαπροσωπικών. Ταυτόχρονα όμως το κορίτσι της ιστορίας μας έχει τσαγανό και δεν το βάζει κάτω και αντιπαρατίθεται σε όλους και όλα. Την οικογένεια που πραγματικά «νοσεί», την εργοδοσία που χρησιμοποιεί εναλλάξ μαστίγιο και καρότο, τους συνάδελφους που ξεκινούν τον κοινωνικό κανιβαλισμό, τον έρωτα που είναι κάλπικος. Ευτυχώς υπάρχει ένα αντίδοτο που λέγεται φιλία και είναι αποκούμπι και αλληλεγγύη, κι αυτό είναι το σημαντικό. Το Μαζί θα μας σώσει, όχι το ο Καθένας χωριστά να βράζει στο ζουμί του. Αυτή η αισιόδοξη ματιά είναι που μας έκανε πέραν των άλλων να αφουγκραστούμε καλύτερα τις μικρές ανάσες της πρωταγωνίστριας που περπατάει ασθμαίνοντας με τους ήχους της Ηχοτοπίας και του Lex στα ακουστικά. Δύσκολο γύρισμα στην καλοκαιρινή Αθήνα, προσεγμένη η φωτογραφία της Χριστίνας Μουμούρη και εξαιρετική η Ελίνα Τσιορμπατζή στον πρωταγωνιστικό ρόλο! Το κοινωνικό σύγχρονο ελληνικό σινεμά μας λείπει, ευκαιρία λοιπόν όταν το βρίσκουμε να το ανταμείβουμε με την παρουσία μας στα σινεμά!

Πικρές Γιορτές / Amarga Navidad / Πέδρο Αλμοδόβαρ / 2026 / 111 λεπτά

Η Έλσα, μια σκηνοθέτιδα διαφημίσεων, της οποίας η μητέρα πεθαίνει κατά τη διάρκεια μιας μακράς αργίας του Δεκεμβρίου, δουλεύει ασταμάτητα και, χωρίς να το καταλαβαίνει, δεν δίνει στον εαυτό της χρόνο να θρηνήσει την απουσία της μητέρας της. Μετά από μια κρίση, η Έλσα αποφασίζει να ταξιδέψει στο νησί Λανθαρότε συνοδευόμενη από τη φίλη της Πατρίσια, η οποία επίσης χρειάζεται να φύγει από την πόλη. Η ιστορία αυτών των χαρακτήρων είναι παράλληλη με αυτήν ενός σεναριογράφου και ενός σκηνοθέτη, εξερευνώντας πώς η ζωή και η μυθοπλασία είναι άρρηκτα συνδεδεμένες, μερικές φορές επώδυνα.

Ο Αλμοδόβαρ κάνει ακόμα μια αυτοαναφορική ταινία, για να ξορκίσει το γεγονός ότι κάνει αυτοαναφορικές ταινίες! Αλλά αυτός είναι, τι να τον κάνουμε; Είναι γεγονός ότι οι σκηνοθέτες εμπνέονται από την αληθινή ζωή για να γράψουν τα σενάριά τους, πολλές φορές από τις ιστορίες των πιο κοντινών τους ανθρώπων. Αυτό άραγε έχει κάποιο ηθικό όριο, όταν μια ιστορία μετουσιώνεται σε σενάριο με άλλους χαρακτήρες; Αυτό είναι το θέμα της ταινίας, που κρύβει μέσα της κι άλλη μια ταινία και πολλά πρόσωπα που μπερδεύουν λιγάκι τον θεατή, γιατί ο Ισπανός θεός του σινεμά πλατειάζει λιγάκι αυτήν τη φορά. Πραγματικά τούτη η ιστορία θα μπορούσε να είναι μια λίγο μεγαλύτερη ταινία μικρού μήκους! Τελικά όμως, ακόμα κι αν κάνει την κοιλίτσα της σε αρκετά σημεία, μας δείχνει τη δύναμη ενός καλού σεναρίου. Εκείνου που όταν είναι ολοκληρωμένο, αν και φανταστικό, «λύνει» τα αληθινά προβλήματα και απαλύνει τον πόνο, δίνει ενσυναίσθηση και παρηγοριά. Δεν είναι από τις καλύτερές του ταινίες, αλλά πάντα θαυμάζεις την αξεπέραστη αισθητική αρτιότητα των κάδρων του και τους ιδιαίτερους χαρακτήρες της αστικής τάξης που είναι σχεδόν πάντα οι αναφορές του!

Ελλάδα 3.0 / Hellas 3.0 / Δημήτρης Παπαθανάσης, Ιωάννα Κρυωνά και Μιχάλης Γιγιντής / 2026 / 88 λεπτά

Tρεις διακριτές σκηνοθετικές ματιές, το «Χους ει και εις χουν απελεύσει» του Δημήτρη Παπαθανάση, το «Planet Balcony» της Ιωάννας Κρυωνά και το «100 Χρόνια Μπροστά» του Μιχάλη Γιγιντή συνθέτουν ένα κινηματογραφικό τρίπτυχο…

Όπως αναφέραμε και στην εισαγωγή μας, η ταινία μικρού μήκους λείπει πολύ από την ελληνική διανομή και είναι αξιέπαινη προσπάθεια το να ενώσεις τρεις μικρού μήκους, αρκεί να συνδέονται και εννοιολογικά όσο το δυνατόν περισσότερο! Δυο από τις τρεις ταινίες ήταν γνωστές μας ήδη από το περσινό Φεστιβάλ της Δράμας, ενώ εκείνη της Ι. Κρυωνά την ανακαλύψαμε μόλις. Κρίνοντας τις ταινίες σαν ενιαίο σύνολο, θεωρούμε ότι οι ταινίες αυτές δεν ταιριάζουν μεταξύ τους, γιατί δεν αναλύουν στο ίδιο βάθος την ελληνική πραγματικότητα.

Την ταινία «Χους ει και εις χουν απελεύσει» την είχαμε ξεχωρίσει στις καλύτερες της περασμένης χρονιάς γράφοντας: «Ακόμα και στον θάνατο συνεχίζεται η εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Όλα για το κέρδος, όλα από χέρι καμένα, που λέει και ο στίχος! Εξαιρετικό κοινωνικό σχόλιο με εκπληκτικό σενάριο! Ο ορισμός της άρτιας μικρού μήκους».

Για τις «100 Χρόνια Μπροστά» του Μιχάλη Γιγιντή και «Planet Balcony» της Ιωάννας Κρυωνά έχουμε αρκετές ενστάσεις τόσο δραματουργικά, όσο κυρίως στο θέμα του περιεχομένου. Στη μια περίπτωση η «νοσταλγική» αύρα του «ΠΑΣΟΚ σώσε μας» εξιδανικεύει σε τελευταία ανάλυση μια περίοδο ενσωμάτωσης και χειραγώγησης του εργατικού – λαϊκού κινήματος, ενώ καταφεύγει και σε γνωστά, χιλιοειπωμένα κλισέ καταλήγοντας στο ότι «όλοι ίδιοι είναι». Στη, δε, άλλη περίπτωση δεν βρίσκουμε χιουμοριστική τη ναρκωκουλτούρα που μετατρέπει ένα μπαλκόνι σε έναν ολόκληρο «πλανήτη»…

«Η Ετυμηγορία» (Re-creation, 2025) των Ντέιβιντ Μέριμαν & Τζιμ Σέρινταν / 89 λεπτά

Σε μια φανταστική δίκη, δώδεκα μέλη ενόρκων καλούνται να αποφασίσουν αν ο Βρετανός δημοσιογράφος Ian Bailey είναι ένοχος για τη δολοφονία της Γαλλίδας σκηνοθέτριας Sophie Toscan Du Plantier το 1996. Βασισμένη σε αληθινά γεγονότα, η ταινία ανασυνθέτει, μέσα από τις συζητήσεις των ενόρκων, μια υπόθεση που τελικά καλεί τον θεατή να βγάλει τα δικά του συμπεράσματα.

Η ταινία είναι εμπνευσμένη από τους «12 ενόρκους» του Σίντνεϊ Λούμετ, μια ταινία αξεπέραστη, πρότυπο σεναρίου και κινηματογράφησης σε ένα μόνο δωμάτιο! Δυστυχώς δεν την προσεγγίζει ούτε κατά διάνοια! Δεν είναι ότι τούτη εδώ η υπόθεση δεν έχει δομημένο σενάριο, ούτε ότι δεν έχει καλούς ηθοποιούς να σταθούν στις απαιτήσεις τόσο δύσκολων ρόλων που η κάμερα είναι στραμμένη συνεχώς πάνω τους, αλλά γιατί, όπως είναι ταξινομημένο το σενάριο, μοιάζει λες και οι ένορκοι όσα τελικά διαπιστώνουν δεν τα είχαν καν ακούσει… Αυτό το ξάφνιασμα των ενόρκων μοιάζει λες και ήταν σε άλλη δικαστική αίθουσα! Το ερώτημα: Τι είναι αυτό που τελικά σχηματίζει μέσα μας την ενοχή ή την αθωότητα για κάποιον άνθρωπο, δεν είναι κάτι τόσο απλό για να αναλυθεί. Ενώ ο Λούμετ το προσεγγίζει κοινωνικά και ταξικά, εδώ επιχειρείται μια πιο υποδόρια και ψυχολογική προσέγγιση, που δεν συνάδει σε συζήτηση ενόρκων για την υπόθεση, αλλά σε ανάλυση χαρακτήρων για τους ίδιους τους ενόρκους. Έτσι λοιπόν ενώ οι ένορκοι εκφράζουν τις προσωπικές τους ιστορίες, εμείς αναρωτιόμαστε τι σχέση έχουν με την υπόθεση και πού βοηθούν στην επίλυσή της. Γεγονός που δεν διαλευκάνεται ποτέ!

Π. Α.