Ο e-ΕΦΚΑ θυμήθηκε το 2023 να ζητήσει αδιακρίτως επιστροφές από 1.359 ασφαλισμένους για ποσά που είχαν δοθεί στο πλαίσιο της δράσης του κυκλώματος υπεξαιρέσεων το 2003.
Είκοσι και πλέον χρόνια έχουν παρέλθει από τότε που ξεκίνησε τη δράση της, το 2003, η περιβόητη «θηλυκή συμμορία» στο ΙΚΑ Καλλιθέας (που δρούσε ανενόχλητη έως το 2011 ζημιώνοντας το ταμείο με εκατομμύρια ευρώ) και ο e-ΕΦΚΑ ακόμη… κυνηγά 1.359 ασφαλισμένους! Στέλνοντας μαζικά ειδοποιήσεις για αναδρομική επιστροφή των παροχών που τους κατηγορεί ότι έλαβαν, στο πλαίσιο της δράσης του τότε κυκλώματος, και δεσμεύοντας τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς. Κατόπιν καταγγελίας που έγινε στο Documento από ασφαλισμένη του ταμείου, η οποία υποστηρίζει ότι κατηγορείται άδικα, η εφημερίδα διαπίστωσε ότι υπάρχουν τουλάχιστον τρεις δικαστικές αποφάσεις που δικαιώνουν ασφαλισμένους οι οποίοι προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη (μάλιστα πρόκειται για συγγενείς καταδικασμένης υπαλλήλου). Πόσοι άραγε είναι οι ασφαλισμένοι των οποίων δεσμεύονται λογαριασμοί και –αν προσφύγουν στη Δικαιοσύνη– μπορεί να δικαιωθούν;
Το σκάνδαλο
Για να πάρουμε τα πράγματα από την αρχή, το σκάνδαλο υπεξαιρέσεων στο υποκατάστημα του ΙΚΑ Καλλιθέας είχε οργανωθεί από κύκλωμα πέντε (πρώην σήμερα) υπαλλήλων οι οποίες είχαν στήσει μια φάμπρικα παροχής μαϊμού επιδομάτων σε μη δικαιούχους ασφαλισμένους, μοιράζοντας μεταξύ τους τα έσοδα. Το κύκλωμα αποκαλύφθηκε όταν η τότε διευθύντρια του υποκαταστήματος διαπίστωσε πως είχε χορηγηθεί για… όγδοη φορά επίδομα μητρότητας στην ίδια ασφαλισμένη, οπότε και έκανε αναφορά για μη σύννομη χορήγηση επιδόματος. Οπως προέκυψε από την έκθεση ελέγχου που διατάχθηκε και παραδόθηκε στις 20/11/2012, οι μη σύννομες παροχές που εγκρίθηκαν ανέρχονταν σε 7.991.
Οι πρώην υπάλληλοι καταδικάστηκαν σε δεύτερο βαθμό σε ποινές από 14 έως και 27 χρόνια κάθειρξης (ο σύζυγος της μίας εξ αυτών σε φυλάκιση τριών ετών με τριετή αναστολή). Προσέφυγαν στον Αρειο Πάγο, όμως η αίτηση αναίρεσης απορρίφθηκε. Το δικαστήριο τους είχε επιβάλει χρηματικά πρόστιμα από 30.000 έως 80.000 ευρώ, ενώ επιδίκασε χρηματική ικανοποίηση 2 εκατ. ευρώ και διέταξε να αποδοθούν στον ζημιωθέντα ασφαλιστικό φορέα όλα τα δημευθέντα χρήματα και περιουσιακά στοιχεία τους. Ταυτόχρονα, το ΙΚΑ φαίνεται ότι ξεκίνησε ένα… κυνήγι για να αποκαταστήσει τη ζημία στα ταμεία του.
Γιατί όμως έφτασε το 2023 ώστε ο e-ΕΦΚΑ (στον οποίο εντάχθηκε το ΙΚΑ το 2017) να θυμηθεί να στείλει ειδοποιήσεις και να δεσμεύσει λογαριασμούς ασφαλισμένων που φαίνονται να έλαβαν ποσά ακόμη και το… μακρινό 2003; Στην αναλυτική απάντηση που έδωσε στο Documento, ο e-ΕΦΚΑ –αφού διευκρινίζει ότι «η υπόθεση αφορά το τέως ΙΚΑ»– αναφέρει: «Λόγω του μεγάλου όγκου των υποθέσεων προς καταλογισμό δόθηκε προτεραιότητα στις υποθέσεις των ασφαλισμένων που εμφανίζονται να έλαβαν την πρώτη παροχή το 2003, προκειμένου να αποφευχθεί η εικοσαετής παραγραφή».
Συγκεκριμένα, όπως απάντησε ο e-ΕΚΦΑ στο Documento:
Το 2023 έβγαλε 1.332 αποφάσεις συνολικού ποσού 1.703.473 ευρώ για 36 ασφαλισμένους.
Tο 2024, 2.583 αποφάσεις συνολικού ποσού 3.537.861 ευρώ για 127 ασφαλισμένους.
Το 2025, 1.059 αποφάσεις συνολικού ποσού 1.565.664 ευρώ για 74 ασφαλισμένους.
Το 2026, 741 αποφάσεις συνολικού ποσού 1.063.047 ευρώ για 69 ασφαλισμένους.
Το Documento ρώτησε αν υπάρχουν καταδικαστικές αποφάσεις σε βάρος των ασφαλισμένων αυτών, από τους οποίους διεκδικούνται ποσά εκατομμυρίων. Η απάντηση ήταν αρνητική. Οπως αποκάλυψε ο οργανισμός, εκτός από την έκθεση που είχε συντάξει το ΙΚΑ το 2012, ακολούθησε δεύτερη έκθεση από τη Διεύθυνση Επιθεώρησης Υπηρεσιών Ασφάλισης της διοίκησης του ΙΚΑ που συντάχθηκε το 2015. Τα στοιχεία διαβιβάστηκαν στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών και σχηματίστηκε ακόμη μια ποινική δικογραφία. Η δικογραφία αυτή εν μέρει τέθηκε στο αρχείο το 2018 από την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών όσον αφορά 1.211 ασφαλισμένους και χρεώθηκε εκ νέου σε εισαγγελικό λειτουργό. Τον Ιούλιο του 2025 η δικογραφία ήταν στο στάδιο της κύριας ανάκρισης. Τον Μάρτιο του 2026 δεν είχε εκδοθεί απόφαση ούτε προσδιοριστεί δικάσιμος!
Ακύρωση των αποφάσεων
Αντίθετα, υπάλληλοι που προσέφυγαν στη Δικαιοσύνη κατά του e-ΕΦΚΑ σε τρεις υποθέσεις πέτυχαν την ακύρωση των αποφάσεων καταλογισμού σε βάρος τους και την επιστροφή εντόκως των παρακρατηθέντων ποσών. Σύμφωνα με τον e-ΕΦΚΑ, και οι τρεις αυτές περιπτώσεις αφορούν συγγενικά πρόσωπα μίας εκ των καταδικασμένων υπαλλήλων και συγκεκριμένα τον αδελφό, τη νύφη και τον κουμπάρο της. Στην πρώτη από αυτές τις υποθέσεις που έλαβε υπόψη της η εφημερίδα η απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών αναφέρει ότι «οι υπογραφές του προσφεύγοντος δεν υπήρχαν στα ταμειακά παραστατικά και η υπάλληλος του ΙΚΑ που υπέγραψε τις καταβολές παραδέχθηκε (στη διάρκεια της ποινικής δίκης σε βάρος της) ότι εισέπραξε τα ποσά για λογαριασμό του προσφεύγοντος χωρίς εξουσιοδότηση». Στη διάρκεια της ίδιας δίκης, αναφέρει η απόφαση, «αποκαλύφθηκε ότι η ίδια είχε εγκρίνει παράνομα πολλές παροχές για ασφαλισμένους του ΙΚΑ και χωρίς τα απαιτούμενα δικαιολογητικά».
Το 2016 ελλείψει δικαστικών αποφάσεων η διεύθυνση Παροχών του ΙΚΑ με έγγραφό της ζήτησε από το αρμόδιο τμήμα να προχωρήσει «στον καταλογισμό των ποσών που καταβλήθηκαν αχρεώστητα σε βάρος των ασφαλισμένων που ενεπλάκησαν». Με δεύτερο έγγραφό της σημείωνε ότι «ανεξαρτήτως υπαιτιότητας πρέπει να γίνει καταλογισμός εις βάρος του ασφαλισμένου, προς όφελος του οποίου εκδόθηκε η απόφαση παροχής».
ΠΗΓΗ:documento